جستاری در باب تاریخ‌نگاری مغرب اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تاریخ و تمدن ملل اسلامی دانشگاه تهران

2 دانشیارگروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی دانشگاه تهران.

3 دانشجوی دکتری تاریخ و تمدن ملل اسلامی دانشگاه بین‌المللی امام‌خمینی قزوین

چکیده

تاریخ‌نگاری اسلامی گرچه مشخصات و مشترکات واحدی دارد، در هر منطقه از جهان اسلام بنا به عوامل، مؤلفه‌ها و ویژگی‌های سیاسی، جغرافیایی، فرهنگی و اجتماعی مربوط به همان منطقه شکل‌گرفته است. از این‌رو، برای بررسی تاریخ‌نگاری اسلامی در هر منطقه باید به عوامل اصلی و مؤلفه‌های خاص آن توجه داشت. مغرب اسلامی، به سبب پیوندهای سیاسی خود با مصر و به‌ویژه اندلس و نیز حضور علما به‌عنوان گروهی نخبه در مناسبات قدرت و حکومت این سرزمین، واجد تاریخ‌نگاری ویژه‌ای است که تأثیرات عمیق و گسترده‌ای از این عوامل پذیرفته است. پژوهش پیشرو که با ابتنا به این دو مؤلفه سامان داده‌شده، سعی بر آن دارد تا تأثیر دو عامل مذکور در روند شکل‌گیری، تحول و تداوم تاریخ‌نگاری مغرب اسلامی را واکاوی و با ذکر شواهد و نمونه‌هایی، به‌اجمال، تبیین کند.

کلیدواژه‌ها